Sorumuzun cevabına geçmeden önce bir başka soru yöneltmek istiyorum. Acaba insanımız gerçekten dürüst ve güvenilir bir avukatla mı çalışmak istiyor? Veya daha açık konuşalım, insanımız işini dürüst bir avukatla mı çözebileceğine inanıyor yoksa "uyanık", meslek ilkelerine bağlılık konusunda "esnek" biriyle mi?

Kabul etmek gerekir ki toplumda başarılı, iş bitirici, güçlü avukat imajı genellikle "uyanık", ilkeler konusunda "esnek" avukatlara yakıştırılır. Dürüstlük, güvenilirlik, adaleti sağlamak gibi beklentiler hakim ve savcılardan daha çok beklenir. Bu imaj, beklenti ve önyargıların her biri yanlış olduğu kadar toplum hayatı ve kişiler için zararlıdır.  

"Fırlama", "uyanık", "esnek", "işin pundunu bilen" avukat ararken zararla da oturabilirsiniz. Dokuz senelik meslek hayatımda "bağlantılarım güçlü", "Yargıtay'da tanıdıklarım var", "siyasi ayağımız güçlü" gibi cümleler kuran pek çok avukatın ve kişinin çoğunlukla kendi söyledikleri yalanlara inanan bir kitle olduğunu gözlemledim. Genellikle bu tarz cümlelerle vatandaşın gözünü boyamaya çalışıp kalitesiz hizmetlerini yüksekten satmaya çalışırlar. Çoğunlukla da ölüm kalım davası olan vatandaşların panik halinden istifade ederler veya sosyal - ekonomik statüsü düşük seviyede kişileri ikna edebilirler. 

Tabi ki adaletin zaman zaman türlü yollarla manipüle edildiği olabilir. Birilerinin gerçekten de bağlantılarının olması ve dosyalarını daha kolay halletmek gibi meziyetleri söz konusu olabilir. Fakat bu meziyetlere sahip biri hiçbir zaman bunu aleni şekilde ifade etmez, genelde kamuoyunun ruhu duymaz, saman altından su yürütürler. Bahsettiğimiz gibi bir avukatla çalışarak ve adaleti yolundan saptırarak menfaatinize kolayca ulaşmanız halinde kısa vadede kendinizi kazançlı hissedebilirsiniz. Ancak bu yöntemlerle uzun vadede ülkeniz dolayısıyla toplum dolayısıyla aileniz ve siz kaybedersiniz. Toplum yozlaşır, kurumlar yozlaşır, milli gelir düşer.

İlk paragraftaki sorumuza gelecek olursak, biz kendinizi en huzurlu ve güvenli hissedeceğiniz yolla yani dürüst ve güvenilir bir avukatla çalışarak hakkınızı aramanızı tavsiye ederiz. Dürüst ve güvenilir bir avukatla çalıştığınız takdirde davanızın layıkıyla takip edilip edilmediği ve ödediğiniz vekalet ücretinin buna değip değmeyeceği gibi soruları kendinize sormazsınız. 

Uzun bir giriş yaptıktan sonra asıl konumuza ve sorumuza dönmek istiyoruz; bir avukatın dürüst ve güvenilir olduğunu nasıl anlarım.

1- Dürüst Bir Avukat Davanın Sonucu Hakkında Garanti Vermez

Maalesef hukukta bir davanın neticesi hakkında garanti vermek mümkün değildir. Bir hukuk veya ceza davasını etkileyecek pek çok faktör vardır. Dava devam ederken içtihat değişebilir veya yüksek mahkemenin aynı konuda farklı görüşleri olabilir. Yargılama devam ederken karşı taraf yeni ve sürpriz bir delil sunabilir. Örnekleri çoğaltmak mümkündür. 

Her ne kadar dava sonucunu garanti edemezsek de dava biz avukatlar bilgimiz ve mesleki tecrübemizle bir davanın kazanılma ihtimali hakkında tahminde bulunabiliriz. Müvekkillerimize garanti vermemekle birlikte davasının yüksek ihtimalle kazanılabileceği veya kaybedilebileceği veya ihtimallerin birbirine çok yakın olduğu gibi ifadeler kullanabiliriz. Bu tahmin ve öngörülerinde avukat samimiyse hiçbir etik dışı halden söz edemeyiz hatta müvekkili aydınlatmak açısından doğrudur da. 

Dürüst bir avukat nasıl dava sonucunu garanti edemiyorsa aynı şekilde davanın ne kadar süreceği konusunda da kesin bir ifade kullanamaz. Yargılama esnasında Hakimler Savcılar Kurulu kararnameleriyle hakimin tayini çıkabilir, hakim izinli olabilir, bilirkişi raporunu dosyaya sunmakta gecikebilir, karşı taraf davayı uzatmak maksatlı hamleler de bulunabilir, hakim mahkemeye yeni tayin edildiği için dosya hakkında henüz detaylı bilgi sahibi olmayabilir. Örnekleri çoğaltmak mümkündür, kısaca ve özetle biz avukatların davanın ne kadar süreceğine dair kesin bir ifade sarfetmesi beklenemez.

Davanın süresi hakkında kesin bir ifade sarf edemesek de bu konuda da ancak bilgi ve tecrübelerimiz ışığında yaklaşık bir tahminde bulunabiliriz. Bir avukatın bir davanın yaklaşık ne kadar sürebileceğine dair samimi tahminler de bulunmasında hiçbir sakınca yoktur hatta müvekkili aydınlatmak konusunda faydalıdır da. 

2- Dürüst Bir Avukat Size Karşı Şeffaftır

Dürüst bir avukat davanın kazanılma veya kaybedilme ihtimalini ve dava sürecinde davanın gidişatı konularında müvekkiline karşı gerçekçi ve doğru bilgiler verir. Müvekkili kendisinden riskli bir dava açmasını talep ediyorsa ona davanın olası sonuçları ve uğraması muhtemel zararları açıkça ifade eder. Dürüst bir avukat davanın gidişatı hakkında da şeffaftır. Dava devam ederken dosyaya giren bir delilin, bilirkişi raporunun, ara kararın mahiyeti ve davayı olumlu veya olumsuz nasıl etkileyeceği konularında müvekkiline açık konuşur. Davanın gidişatı hakkında müvekkiline pembe bir tablo çizmez ve gerçekçi olur. 

3- Güvenilir Bir Avukat Aldığı Dava Hakkında Bilgi Sahibidir

Güvenilir bir avukat aldığı davanın türü hakkında ya bilgi ve tecrübe sahibidir veya ilk defa bakacağı bir dava türünde derin bir araştırmada bulunarak davasını açar. Hukuk fakültesinden mezun olan ve stajını başarıyla tamamlayan bir avukat her konuda dava alabilir. Bir avukat boşanma davası alırken aynı zamanda iş davalarına da bakabilir. Bunda mesleki ve hukuki bir engel yoktur. Fakat bir avukat ilk defa deneyim edeceği bir dava türünde dava açmadan önce derinlemesine araştırmasını yapmadan davasını açmamalıdır. Aksi takdirde görevsizlik ve yetkisizlik gibi usuli hatalarla süreç uzayabileceği gibi esasa yönelik yapılacak hatalarla hak kaybı da yaşanabilir.

Dürüst ve güvenilir bir avukat uyuşmazlığınız hakkında ona bilgi verdikten sonra konu hakkında size detaylı bilgi verir veya konu hakkında yeterince bilgisi olmadığı ancak araştırmasını yaptıktan sonra meseleyi etraflıca ele alabileceğini açıkça belirtir. 

4- Güvenilir Bir Avukat İşine Sahip Çıkar

Güvenilir bir avukat davayı üstlendikten ve vekalet ücretini aldıktan sonra dosyasını ihmal etmez, özen ve dikkat yükümlülüğüne uygun şekilde takip eder. Sağlık problemleri ve benzeri sorunları bulunmadığı haller hariç davasına ilişkin dilekçeleri süresinde mahkemesine sunar ve duruşmaları takip eder. Dürüst ve güvenilir bir avukat vekalet ücretini tahsil ettikten sonra davaya ilişkin motivasyonunu düşürmez ve dosyayı kaderine terk etmez.

5- Güvenilir Bir Avukat Mesleğini İfa Ederken Dikkatli, Titiz ve Uyanıktır

Güvenilir bir avukat müvekkilinin hak ve menfaatlerini savunurken bütün mesleki kabiliyetlerini seferber eder. Duruşmada tanıklara sorulacak sorularla, karşı tarafın beyan ve dilekçelerini titizlikle incelemekle, bir sonraki adımını düşünerek kısacası zihnini tam kapasite dosyasına vererek davayı müvekkili lehine sonuçlandırmaya çalışır.

6- Dürüst Bir Avukat Mesleğini İcra Ederken Hukukun Dışına Çıkmaz

Dürüst bir avukat delil karartmak, karşı tarafın ifadesini değiştirmek için pazarlık yapmak, suç işlemek için metot tavsiye etmek gibi hukuka ve meslek kurallarına aykırı eylemlerde bulunmaz. Nitekim bu tarz yollara sevk olmanın neticesi levhadan silinmeye kadar gidebilir. Ancak bir avukat müvekkilinin lehine bir savunma yapabilmesi için hangi delilleri sunacağı veya sunmaktan imtina edeceği, hangi beyanlarda bulunup hangi beyanlarda bulunmaktan kaçınacağı gibi hususlarda yol gösterebilir. Bunda kesinlikle hukuka aykırı bir hal olmadığı gibi zaten avukatın görevlerinden bir kısmı da bunlardır. 

Dürüst ve güvenilir bir avukatın nitelikleri ve çerçevesi bizim bu yazımızda ifade edebileceğimizden çok daha geniş ve detaylıdır. Biz konuyla ilgili ilk aklımıza gelen ve toplumca kabul edilen özellikleri sıraladık. Dürüst ve güvenilir bir avukatın nitelikleri konusunda daha detaylı bilgi sahibi olmak isteyenlere Türkiye Barolar Birliği Meslek Kuralları ve Avukatlık Kanunu'nu incelemelerini tavsiye ediyoruz. 

Av. Ali Cengizhan Kılıç